The Old Spanish Flag and the Weight of Memory

Blog

Minsan, may mga bagay na hindi natin sadyang hinahanap pero biglang sumusulpot sa isip. Isang lumang bandila. Hindi yung pamilyar na pula at dilaw na nakikita natin ngayon sa mga embahada o sa sports, kundi yung mas simpleng bersyon nito mula 1785, ang Spanish naval flag na unang pinili ni Haring Carlos III para madaling makita mula sa malayo sa dagat. Hindi ito kwento ng pagdiriwang. Ito ay kwento ng bigat. Ng memorya. Ng mahabang anino ng kolonyalismo na hanggang ngayon ay may mga bakas pa rin sa ating kolektibong katawan bilang mga Pilipino.

Read more

The Early Katipunan Banner and First Courage

Blog

May mga bagay na tahimik lang, pero malalim ang bigat. Isa sa mga iyon ang maagang bandila ng Katipunan — simpleng pulang tela, walang maraming disenyo, pero puno ng unang tapang. Sa panahong iyon, ang pulang kulay ay hindi lang dekorasyon. Ito ay paalala ng dugo, ng pangako, at ng desisyong tumayo kahit hindi pa klaro ang daan.

Nang itayo ni Andres Bonifacio ang Katipunan noong 1892, hiniling niya kay Gregoria de Jesus at iba pang kababaihan na gumawa ng bandila. Ang naging resulta ay simpleng pulang banner na may puting KKK sa gitna. Pero ang puso ng bandilang iyon ay ang pula mismo. Iyon ang unang visual na pahayag na handa nang tumayo ang mga anak ng bayan.

Read more

Andrés Bonifacio’s Flag and the Courage to Begin

Blog

May mga sandali sa buhay na kailangan mong magsimula kahit hindi mo pa alam kung saan ka dadalhin ng daan. Walang malinaw na mapa. Walang assurance na magiging maganda ang lahat. Pero may isang bagay na nananatili: ang desisyon na tumayo at magsimula. Iyan ang naiisip ko tuwing naaalala ko ang personal na bandila ni Andrés Bonifacio, ang pulang tela na may puting araw at tatlong K sa ilalim nito.

Read more

First PH Flag: The Sun with a Human Face

Blog

Kapag tinitingnan ko ang unang watawat ng Pilipinas, hindi ko maiwasang tumigil sa araw. Hindi yung ordinaryong araw na nakasanayan natin ngayon. Yung may mukha. Yung araw na may mata, may ngiti, may mukha ng tao. Parang may tumitingin pabalik sa atin mula sa tela. Parang may bumabati, may nagsasabing, “Narito na ako. Nagsisimula na tayo.”

Sa simpleng pagtingin na iyon, may bigat at init na dumarating. Hindi lang ito disenyo. Ito ay mukha ng pag-asa na nagsisimulang magkaroon ng anyo. Isang bansa na hindi pa ganap na may pangalan sa mundo, pero mayroon nang mukha na pinipili nitong ipakita sa sarili nito.

Read more

Love Bus Book 5: Chapter 4 — The Flags Speak

---

Back home, we carefully laid the flags on the long dining table. Mama watched quietly while Papa Franz helped us unfold each one with care. The colors were faded in some places, but the designs were still clear. Bernadeth moved from one flag to another, studying every detail with intense focus. We still did not fully understand how many there were or what each one meant. We only knew that they were important enough to be protected for a very long time. As Bernadeth examined the edge of one flag, she suddenly stopped.

Read more